۸۵۶۵ فرصت جذب دانشجوی تحصیلات تکمیلی در طرح استادمحوری

پیام فارس - شیراز- رئیس مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام از ثبت ۶۸۶۲ نیاز پژوهشی و ایجاد ۸۵۶۵ فرصت جذب دانشجوی تحصیلات تکمیلی در طرح استادمحوری سامانه «نان» از سال ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۵ خبر داد.

به گزارش خبرگزاری مهر، محمدمهدی علویان‌مهر در تشریح نتایج گزارش تحلیلی طرح استادمحوری در سامانه نظام ایده‌ها و نیازها (نان) گفت: این طرح با هدف پیوند ظرفیت‌های علمی و پژوهشی دانشگاه‌ها با مسائل و نیازهای واقعی کشور و در راستای اجرای ماده ۹۴ قانون برنامه هفتم توسعه طراحی شده است.
وی افزود: در این طرح تلاش شده است پایان‌نامه‌ها و رساله‌های تحصیلات تکمیلی از موضوعات صرفاً نظری به سمت پژوهش‌های کاربردی و پاسخ‌گو به نیازهای کشور هدایت شوند و بر همین اساس، دستگاه‌ها و بخش‌های مختلف نیازهای خود را در سامانه نان ثبت می‌کنند تا استادان دانشگاه بر مبنای آنها موضوع پژوهشی تعریف و دانشجوی تحصیلات تکمیلی جذب کنند.
رئیس ISC ادامه داد: این فرآیند زنجیره‌ای از شناسایی نیاز کشور، شناسایی ظرفیت علمی استادان، تعریف موضوع پژوهشی، جذب دانشجو، انجام پژوهش و ارائه راهکار ایجاد می‌کند و طرح استادمحوری از دو مسیر پذیرش دانشجوی دکتری از طریق آزمون سراسری و پذیرش استعدادهای درخشان در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری اجرا می‌شود.
علویان‌مهر با اشاره به آمار اجرای طرح گفت: در بازه سال‌های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۵، در مجموع ۶۸۶۲ نیاز استادمحوری در سامانه نان ثبت شده که به ایجاد ۸۵۶۵ فرصت جذب دانشجو در هشت حوزه موضوعی منجر شده است.
وی افزود: حوزه فنی و مهندسی با ۳۷۳۲ فرصت جذب دانشجو، معادل حدود ۴۳ درصد کل فرصت‌ها، بیشترین سهم را داشته و پس از آن علوم انسانی با ۲۲۱۲ فرصت، علوم پایه با ۱۳۷۴ فرصت و کشاورزی و منابع طبیعی با ۹۳۲ فرصت قرار دارند.
رئیس مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام ادامه داد: از نظر تعداد نیازهای ثبت‌شده نیز فنی و مهندسی با ۲۸۱۷ نیاز در رتبه نخست قرار دارد و علوم انسانی با ۱۸۳۸، علوم پایه با ۱۰۵۹ و کشاورزی و منابع طبیعی با ۷۳۳ نیاز در رتبه‌های بعدی هستند.
وی تصریح کرد: هر نیاز ثبت‌شده در سامانه نان می‌تواند به چند فرصت جذب دانشجو در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری منجر شود که این موضوع ظرفیت طرح برای هدایت هدفمند پژوهش‌های دانشگاهی را نشان می‌دهد.
سهم بالاتر دکتری در نیازهای پژوهشی
علویان‌مهر با اشاره به توزیع نیازهای ثبت‌شده بر اساس مقطع تحصیلی گفت: در تمامی حوزه‌های علمی، سهم نیازهای مرتبط با مقطع دکتری بیشتر از کارشناسی ارشد بوده است.
وی افزود: بیشترین سهم نیازهای دکتری مربوط به حوزه هنر با ۸۰ درصد، تعلیم و تربیت با ۷۴ درصد و علوم انسانی و دامپزشکی هر کدام با ۷۰ درصد بوده است.
رئیس ISC ادامه داد: در مقابل، حوزه‌های کشاورزی و منابع طبیعی و فنی و مهندسی ظرفیت بیشتری برای تعریف نیازهای مرتبط با مقطع کارشناسی ارشد داشته‌اند که بیانگر تفاوت الگوی نیاز پژوهشی در رشته‌های مختلف است.
۸۰۳۳ درخواست برای جذب دانشجو
علویان‌مهر با بیان اینکه تاکنون ۸۰۳۳ درخواست در ارتباط با طرح استادمحوری ثبت شده است، گفت: ۵۷۰۴ درخواست، معادل ۷۰ درصد، مربوط به جذب بدون آزمون دانشجویان استعداد درخشان و ۲۳۴۱ درخواست، معادل ۳۰ درصد، مربوط به جذب از طریق آزمون سراسری بوده است.
وی افزود: دانشگاه‌ها با ثبت ۵۷۸۰ درخواست، بیشترین مشارکت را در طرح داشته‌اند و پس از آنها پژوهشگاه‌ها با ۹۸۶ درخواست، مؤسسات با ۱۸۴ درخواست، پژوهشکده‌ها با ۱۵۹ درخواست و سایر نهادها با ۲۱۵ درخواست قرار گرفته‌اند.
دانشگاه شیراز در صدر مشارکت مراکز علمی
رئیس مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام اظهار کرد: در میان مراکز علمی مشارکت‌کننده، دانشگاه شیراز با ۴۹۲ درخواست بیشترین مشارکت را داشته و پژوهشگاه امور اقتصادی با ۴۷۰ درخواست و دانشگاه شهید بهشتی با ۴۲۷ درخواست در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.
وی ادامه داد: در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ نیز دانشگاه اصفهان با اختصاص ۱۹۵ ظرفیت، شامل ۱۷۳ ظرفیت از طریق آزمون و ۲۲ ظرفیت بدون آزمون، بیشترین ظرفیت اختصاص‌یافته را داشته و دانشگاه شیراز با ۸۳ ظرفیت در جایگاه دوم قرار گرفته است.
علویان‌مهر افزود: در بازه سال‌های تحصیلی ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۴، دانشگاه شیراز با ۵۸ پذیرش نهایی دانشجوی دکتری از طریق آزمون، بیشترین جذب را در طرح استادمحوری داشته و دانشگاه اصفهان با ۴۹ پذیرش و دانشگاه فردوسی مشهد با ۴۲ پذیرش در رتبه‌های بعدی قرار دارند.
طرح استادمحوری در مسیر حل مسائل کشور
رئیس ISC با تأکید بر اهمیت تداوم ارزیابی این طرح گفت: داده‌های موجود نشان می‌دهد طرح استادمحوری در سامانه نان توانسته است سازوکاری برای اتصال نیازهای کشور به ظرفیت استادان و دانشجویان تحصیلات تکمیلی ایجاد کند.
وی افزود: ثبت هزاران نیاز پژوهشی، ایجاد فرصت‌های متعدد جذب دانشجو و مشارکت دانشگاه‌ها و مراکز علمی کشور، ظرفیت قابل توجه این رویکرد برای هدایت نظام پژوهش به سمت حل مسائل واقعی را نشان می‌دهد.
علویان‌مهر خاطرنشان کرد: با این حال، تمرکز نیازها در برخی حوزه‌های علمی، سهم بالای نیازهای مقطع دکتری و تفاوت میزان مشارکت دانشگاه‌ها و مراکز علمی، ضرورت شناسایی عوامل مؤثر بر توسعه متوازن طرح و افزایش مشارکت بخش‌های مختلف علمی کشور را نشان می‌دهد.
وی در پایان گفت: این گزارش نخستین مرحله پایش و ارزیابی رویکرد مورد تأکید ماده ۹۴ قانون برنامه هفتم در حوزه پایان‌نامه‌ها و رساله‌هاست و در گزارش‌های آینده، با اضافه شدن اطلاعات طرح‌های پژوهشی و منابع مالی مرتبط، تصویر جامع‌تری از میزان تحقق اهداف این ماده و حرکت نظام پژوهش کشور به سمت تحقیقات مبتنی بر نیازهای واقعی ارائه خواهد شد.