پیام فارس - فارس / متن پیش رو در فارس منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست.
گادی آیزنکوت مامور تشکیل کابینه رژیم صهیونیستی، با سه مسیر سیاسی دشوار روبه‌روست؛ ائتلاف با حمایت احزاب عرب، جلب مشارکت احزاب مذهبی و افراطی یا تشکیل دولت وحدت با نتانیاهو. اختلافات عمیق میان احزاب و مواضع متضاد رهبران سیاسی، موفقیت هر یک از این گزینه‌ها را با ابهام جدی مواجه کرده است.
خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت، هرتزوگ روز یکشنبه رسماً مأموریت تشکیل دولت جدید را به آیزنکوت واگذار کرد. این تصمیم پس از انتخابات ۲۷ اکتبر اتخاذ شد؛ انتخاباتی که در آن نه ائتلاف نتانیاهو و نه جریان مخالف او نتوانستند اکثریت ۶۱ کرسی لازم برای تشکیل کابینه در پارلمان ۱۲۰ نفره اسرائیل را به دست آورند.
بر اساس نتایج انتخابات، حزب لیکود به رهبری نتانیاهو با کسب ۲۷ کرسی بزرگ‌ترین حزب پارلمان شد، اما مجموع کرسی‌های ائتلاف مذهبی ـ ملی‌گرای او به ۵۳ رسید. در مقابل، حزب یاشار به رهبری آیزنکوت ۲۱ کرسی به دست آورد و ائتلاف چهارحزبی او نیز در مجموع ۴۸ کرسی دارد. دو حزب نماینده اقلیت عرب نیز موفق شدند در مجموع ۱۹ کرسی کسب کنند؛ نتیجه‌ای بی‌سابقه که می‌تواند در معادلات تشکیل دولت نقش تعیین‌کننده‌ای داشته باشد.
حمایت احزاب عرب؛ گزینه‌ای با موانع جدی
یکی از مسیرهای پیش روی آیزنکوت، تشکیل دولت اقلیت با اتکا به حمایت احزاب عرب در رأی‌گیری‌های مهم پارلمان است. مجموع ۱۹ کرسی این احزاب می‌تواند پشتوانه مهمی برای عبور از مانع اکثریت باشد، اما این گزینه با مخالفت جدی برخی رهبران مخالف نتانیاهو روبه‌روست.
آویگدور لیبرمن، رهبر حزب «اسرائیل خانه ما»، تشکیل دولت اقلیت با حمایت احزاب عرب را رد کرده است. از سوی دیگر، نتانیاهو نیز با تشکیل ائتلاف دولتی با احزاب عرب مخالفت کرده و خواستار تشکیل دولت وحدت میان احزاب صهیونیست شده است. او تأکید کرده که چنین دولتی برای حفظ ماهیت یهودی اسرائیل ضروری است.
ائتلاف با احزاب مذهبی
مسیر دوم، جلب مشارکت احزاب یهودی افراطی و مذهبی در کابینه است؛ احزابی که آیزنکوت و متحدانش پیش‌تر از همکاری با آنها خودداری کرده‌اند. این گزینه نیز به دلیل اختلافات سیاسی و به‌ویژه مسئله خدمت نظام وظیفه مردان یهودی افراطی با موانع جدی روبه‌روست.
با این حال، موضع لیبرمن در این زمینه تا حدودی تغییر کرده است. او اعلام کرده در شرایط کنونی، برای جلوگیری از برگزاری انتخابات مجدد و پایان دادن به دوران نتانیاهو، می‌توان درباره برخی اختلافات انعطاف نشان داد؛ مشروط بر اینکه احزاب مذهبی افراطی با قانونی برای الزام مردان این گروه به خدمت در ارتش موافقت کنند.
این تغییر موضع می‌تواند روزنه‌ای برای مذاکرات ائتلافی ایجاد کند، اما همچنان مشخص نیست احزاب مذهبی تا چه اندازه حاضر به پذیرش چنین شرطی خواهند بود.
دولت وحدت با نتانیاهو؛ راهکاری دشوار و مبهم
گزینه سوم، تشکیل دولت وحدت ملی با حضور حزب لیکود و شخص نتانیاهو است. این سناریو می‌تواند بخشی از بن‌بست سیاسی را برطرف کند، اما مسئله اصلی آن چگونگی تقسیم قدرت و تعیین نخست‌وزیر است.
نتانیاهو از تشکیل دولت وحدت میان احزاب صهیونیست حمایت کرده، اما هنوز مشخص نکرده است که آیا حاضر خواهد بود در کابینه‌ای به رهبری آیزنکوت حضور داشته باشد یا خیر. از سوی دیگر، لیبرمن نیز با تشکیل دولت وحدت با نتانیاهو مخالفت کرده است. بنابراین، حتی اگر دو طرف برای مذاکره اعلام آمادگی کنند، اختلاف بر سر رهبری دولت می‌تواند مانع اصلی توافق باشد.
شروع به کار ساعت روزشمار برای عبور از بن‌بست سیاسی
آیزنکوت اعلام کرده قصد دارد هرچه سریع‌تر دولتی گسترده تشکیل دهد و از همه احزابی که اصول مورد نظر او را می‌پذیرند برای پیوستن به کابینه دعوت خواهد کرد. این اصول شامل به‌رسمیت شناختن اسرائیل به‌عنوان کشوری یهودی و دموکراتیک، الزام همه شهروندان به خدمت ملی برای تقویت ارتش و تعهد به نابودی توان نظامی و حکومتی حماس است.
او با هشدار درباره نزدیک شدن اسرائیل به نقطه‌ای غیرقابل بازگشت، تشکیل دولت اضطراری ملی را ضروری دانسته و گفته است دموکراسی اسرائیل در شرایطی آسیب‌پذیر قرار گرفته است.
آیزنکوت ۲۸ روز فرصت دارد کابینه خود را تشکیل دهد و می‌تواند این مهلت را ۱۴ روز دیگر تمدید کند. در صورت شکست او، احتمالاً نتانیاهو فرصت بعدی را برای تشکیل دولت دریافت خواهد کرد و اگر او نیز ناکام بماند، برگزاری انتخابات جدید محتمل خواهد بود.
رویترز افزود، مأموریت آیزنکوت در شرایطی آغاز شده که هیچ‌یک از مسیرهای اصلی تشکیل کابینه فاقد مانع نیست. او برای رسیدن به قدرت ناچار است میان احزابی که اختلافات ایدئولوژیک و سیاسی عمیقی دارند، نوعی توافق ایجاد کند؛ توافقی که حتی در صورت تحقق نیز ممکن است به دولتی شکننده و ناپایدار منجر شود.