پیام فارس - عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز با معرفی استان فارس به عنوان چهارمین استان بحرانی کشور از نظر فرونشست زمین، نسبت به وضعیت وخیم دشت مرودشت با نرخ نشست سالانه 30 سانتیمتر هشدار داد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز فارس، مریم دهقانی استاد دانشگاه شیراز در نشست تخصصی بررسی فرونشست که به میزبانی آب منطقهای فارس برگزار شد، برداشت بیرویه از منابع آب زیرزمینی در 4 دهه گذشته (که 90 درصد آن صرف کشاورزی شده) را عامل اصلی این پدیده دانست و اعلام کرد در حال حاضر 70 پهنه فرونشست در کشور شناسایی شده است.
وضعیت بحرانی در دشت مرودشت و مناطق پیرامونی
بر اساس دادههای پژوهشی سال 2023، دشت مرودشت با وسعت 7300 کیلومتر مربع، بحرانیترین نقطه در استان فارس است.
طبق یافتههای دکتر دهقانی، محدوده «بیضا» در این دشت در وخیمترین وضعیت قرار دارد و آثار تاریخی شاخص از جمله تختجمشید، نقش رستم، خطوط ریلی و زیرساختهای مهمی همچون پتروشیمی و شهرک صنعتی مرودشت، نشانههایی از فرونشست را نشان میدهند ؛ علاوه بر این، محدوده جنوب و جنوبشرق کلانشهر شیراز، شهرک صنعتی شیراز و دشت کوار هم با این پدیده دستبهگریبان هستند.
راهکارهای عبور از بحران
عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز، راهکار اساسی مقابله با این بحران را اصلاح سیاستگذاریهای کلان و تغییر نگرش در مدیریت منابع آب اعلام کرد.
وی بر ضرورت اقداماتی نظیر تغییر الگوی کشت، جایگزینی کشاورزی با مشاغل پایدار، ممانعت از تجارت آب مجازی (صادرات محصولات کشاورزی آببر) و آموزش و فرهنگسازی تأکید کرد.
دهقانی با بیان اینکه «درد اصلی، مرگ آبخوانهاست»، هشدار داد: باید با مدیریتی جامع و یکپارچه، پیش از آنکه فرونشست، حیات و زیرساختهای حیاتی استان را با مخاطره جدی روبهرو کند، برای نجات منابع آب زیرزمینی اقدام کرد.